Historisch overzicht Strumphler orgel.

Het orgel in de Hervormde Kerk te Spanbroek is in 1779 gebouwd door orgelmaker Johannes Stephanus Strümphler. Dit blijkt aan de handtekening en het jaartal van oplevering van Strümphler aan de achterzijde van de ebbenhouten klavierplank. Het orgel had toen 9 stemmen, een handklavier, aangehangen pedaal en drie blaasbalgen.

In 1855 werd een aanvang gemaakt met de restauratie van het orgel. Vermoedelijk betreft het hier de demontage van het instrument, in verband met de restauratie van het kerkgebouw, welke restauratie in 1856 gereed was. Een gedenksteen met jaartal is in dit verband thans nog aanwezig in het kerkgebouw. De werkzaamheden aan het orgel werden uitgevoerd door de Alkmaarder orgelmaker Lodewijk Ypma, en zijn opgetekend in zijn journaalboek.

De werkzaamheden van Ypma zijn voornamelijk beperkt gebleven tot technisch herstel en verplaatsing van het instrument. Wel wijzigde Ypma de dispositie op één punt: hij verwijderde de Cornet discant van Strümphler, en plaatst een nieuwe Viola di Gamba 8vt discant.

Het oorspronkelijke front van Strümphler is voorzien geweest van een soffiet, dat de overgang vormde van de onderlijst van het front naar de balustrade.

Aan het huidige front is zichtbaar dat de thans aanwezige granaatappels onder de drie torens in de huidige aanleg niet oorspronkelijk zijn. Proportioneel en constructief passen ze niet bij het frontontwerp uit 1779. Wel denkbaar is dat de granaatappels onderdeel uitmaakten van het oorspronkelijke soffiet en, na verplaatsing van het instrument, bewaard zijn gebleven en zijn herplaatst.

Het blinderingsnijwerk en de zijvleugels zijn evenmin oorspronkelijk. De toegepaste golfranken met motieven van acanthusbladeren zijn karakteristiek voor de eerste helft van de negentiende eeuw, en niet voor het jaar 1779. De huidige zijvleugels zijn evenmin oorspronkelijk, maar zijn onmiskenbaar van de hand van Hermanus Knipscheer, orgelmaker te Amsterdam.

Technisch onderzoek wijst thans uit dat de windvoorziening rond 1874 is gewijzigd door Hermanus Knipscheer. Op de binnenzijde van de paneeldeur van de zijwand noordzijde van de kas is thans nog een inscriptie leesbaar van A.M.T.van Ingen, die in 1874 voor Hermanus Knipscheer werkte, en in 1876 het bedrijf overnam van diens weduwe.

Tijdens de laatste restauratie van het kerkgebouw in 1998 is het orgel 2 traveeën naar voren verplaatst.

De Hervormde Kerkgemeente was in eerste instantie onvoldoende kapitaalkrachtig om het orgel goed te onderhouden. Het historische Strumphler orgel is in 2006 geheel gerestaureerd.

Er zijn relatief weinig aanpassingen geweest en is het orgel nog echt authentiek.